Breaking News

Bí kíp chọn đèn led cho sân tennis không gây chói

Nếu dùng đèn led cho sân tennis không đúng loại, nhiều vị trí trên sân sẽ có độ chói cao. Khi các tay vợt ở những vị trí này, mắt sẽ bị cảm giác chói khó chịu. Điều này dễ nhận biết hơn khi mắt hướng lên trên để giao bóng hoặc đỡ những cú lốp bóng. Vì đây là lúc các tay vợt bị ảnh hưởng nặng nhất bởi ánh sáng chói.

Tác nhân chính làm cho độ chói trên sân cao là do khâu thiết kế chiếu sáng làm chưa tốt. Hoặc do bạn (những người chủ sân tennis) sử dụng loại đèn không đúng, gây ra ánh sáng chói.

Trong phạm vi bài viết này, tôi sẽ chia sẻ nguyên nhân gây chói xuất phát từ đèn. Đồng thời, hướng dẫn bạn cách chọn đèn led cho sân tennis phù hợp để loại bỏ ánh sáng chói.

1. Đèn led cho sân tennis và các biến số độ chói

Để nắm rõ từ gốc, bạn nên điểm qua công thức đánh giá độ chói UGR của Ủy ban Quốc tế về chiếu sáng (CIE):

đèn pha led sân tennis

Trong đó:

  • Lb: là độ chói của ánh sáng nền (ví dụ ánh sáng mặt trời, ánh sáng bảng hiệu …).
  • Ln: là độ chói của bộ đèn led thứ n. Nếu đèn led dùng cho sân tennis là đèn ghép thì mỗi module được xem như một bộ đèn.
  • Wn: là góc khối (sterian) của chùm sáng từ bộ đèn thứ n chiếu đến mắt các tay vợt.
  • Pn: là chỉ số vị trí Guth. Có giá trị phụ thuộc vào khoảng cách từ mắt các tay vợt đến bộ đèn thứ n.

UGR có thang đánh giá từ 10 đến 90, giá trị càng thấp thì càng tốt. Để người chơi không bị chói, CIE đưa ra yêu cầu chung cho các môn thể thao ngoài trời:

“UGR giữa các vị trí khác nhau trên sân cần tương đồng nhau và nhỏ hơn 50” (i)

Theo tôi, bạn chỉ cần tập trung vào những kết luận được rút ra từ công thức (*). Vì dựa vào đây, bạn sẽ nhận biết được bộ đèn nào dễ gây chói. Cũng như làm thế nào để có UGR đáp ứng yêu cầu của CIE.

Tóm gọn công thức (*), tôi liệt kê 3 kết luận về các biến số độ chói:

  • Càng nhiều ánh sáng nền càng ít chói.
  • Tại mỗi vị trí, có càng nhiều chùm sáng đến từ nhiều bộ đèn led thì càng chói. (ii)
  • Khoảng cách từ mắt các tay vợt đến các bộ đèn led càng gần thì càng chói. (iii)

2. Nhận dạng các loại đèn led dùng cho sân tennis gây chói

Dựa vào phần trước, các loại đèn led cho sân tennis gây chói sẽ được nhận dạng trong phần này.

a) Đèn phát ra nhiều chùm sáng giao thoa nhau

Bộ đèn ở Hình 1 gồm 12 module có thiết kế quang học, có mức công suất giống hệt nhau. Các module có công suất nhỏ này được ghép lại, để tạo ra bộ đèn có công suất lớn. Góc mở (còn gọi là beam angle) của mỗi module cũng như của cả bộ đèn đều là 120 độ.

Bạn dễ thấy rằng, mỗi vật thể đặt trước đèn sẽ có nhiều chùm sáng cùng chiếu đến. Mỗi chùm sáng này đến từ mỗi module khác nhau, có cường độ khác nhau, giao thoa lẫn nhau. Đây chính là loại đèn led gây chói theo kết luận (ii) đã đề cập ở trên.

đèn led cho sân tennis gây chói

Hình 1: một loại đèn led dùng cho sân tennis được ghép từ các module giống nhau

b) Đèn có thấu kính được làm từ chất liệu không tốt

Một bộ đèn dùng thấu kính tốt, đường phân bố cường độ sáng sẽ “trơn” như trên Hình 2.

đèn pha led sân tennis

Hình 2: phân bố quang học của đèn led SFL08 dùng cho sân tennis

thấu kính của đèn led

Hình 3: thấu kính và các tia sáng đi qua thấu kính

Nhưng nếu bộ phận quang học của đèn không được thiết kế kỹ. Hoặc thấu kính của đèn được làm từ chất liệu không tốt hoặc không đồng nhất. Lúc này, đường phân bố cường độ sáng sẽ không “trơn” và xuất hiện một số “gai” (Hình 4).

đường phối quang

Hình 4: một “gai” trên đường phân bố cường độ sáng

Các bộ đèn led cho sân tennis dùng thấu kính không tốt thì sẽ gây chói. Vì UGR giữa vị trí “gai” và các vị trí lân cận không tương đồng. Khó đáp ứng yêu cầu (i) của CIE mà tôi đã đề cập ở phần trên.

Bạn cũng có thể hiểu vấn đề theo cách khác như sau.

Ánh sáng phát ra ở các “gai” sẽ có cường độ mạnh hơn hẳn các điểm lân cận xung quanh. Khi các tay vợt di chuyển đến vị trí có chùm sáng “gai” chiếu xuống. Ngay lập tức, cường độ sáng chiếu vào mắt tăng lên cao, các tay vợt sẽ bị chói khó chịu.

c) Đèn không truyền được ánh sáng đi xa

Quan sát nhiều sân tennis có độ chói cao, tôi nhận thấy:

  • Mỗi pole treo từ 2 đến 3 đèn (có beam angle rộng) để tăng độ rọi.
  • Hoặc các đèn được treo thấp để đảm bảo độ rọi đạt chuẩn.

Điểm chung ở đây đó là chủ sân muốn tăng độ rọi (độ sáng). Đồng thời, loại đèn led dùng cho sân tennis ở đây không truyền ánh sáng đi xa được. Phương án xử lý cho những trường hợp này là giảm độ cao treo đèn.

Khi treo đèn thấp, khoảng cách trực tiếp từ mắt người chơi đến đèn càng gần. Lúc này, bộ đèn chính là tác nhân gián tiếp gây chói theo kết luận (iii) ở phần trên.

3. Hướng dẫn cách chọn đèn led cho sân tennis không gây chói

Xem xong phần trên, khi cầm loại đèn phát ra nhiều chùm sáng giao thoa gây chói, chắc chắn bạn sẽ nhận ra ngay.

Tuy nhiên,

Đèn có thấu kính làm từ chất liệu không tốt, hoặc không truyền được ánh sáng đi xa. Đây là hai loại đèn gây chói, xuất hiện khá phổ biến, bạn rất khó nhận biết.

Nhưng tất cả sẽ được giải đáp trong phần tiếp theo.

a) Các tiêu chuẩn và quy tắc chung

Để đánh giá thấu kính, cũng như các thành phần khác của bộ đèn có tốt hay không. Bạn cần xem qua 4 tiêu chuẩn chọn đèn led cho sân tennis mà tôi đã từng chia sẻ.

Tiếp đó, để đánh giá một bộ đèn có thể truyền được ánh sáng đi xa hay không. Bạn cần lưu ý rằng đây là một tiêu chí “tương đối”. Quy tắc chung ở đây là:

Để giữ độ chói ở mức phù hợp, sân cần độ sáng cao hơn thì phải dùng loại đèn có khả năng truyền được ánh sáng đi xa hơn và ngược lại”.

b) Các sân tennis cần độ sáng cao

Ở sân cần độ sáng cao, bạn phải đặc biệt chú ý đến khả năng truyền ánh sáng của đèn. Để biết “độ xa” truyền sáng, hãy xem giá trị cd/klm đỉnh ở file ies của đèn. (như Hình 5)

đường phối quang

Hình 5: khoảng cách truyền ánh sáng phụ thuộc vào giá trị cd/klm đỉnh

Ở những sân phục vụ đối tượng chuyên nghiệp, để ánh sáng có độ chói thấp, tôi khuyến nghị bạn nên dùng các loại đèn có cd/klm đỉnh > 1000. Đây là những bộ đèn dùng thấu kính có tiêu cự dài (lồi) như trên Hình 6. Các thấu kính sẽ hội tụ nhiều tia sáng nhỏ thành những chùm sáng có cường độ lớn. Khi bật đèn, bạn sẽ thấy rõ những chùm sáng có cường độ mạnh được truyền đi rất xa.

đèn pha led sân tennis

Hình 6: đèn Exvista chuyên dùng cho các sân tennis

Ngoài ra, cũng cần nói tới yếu tố “góc ngẩng” trong việc giảm độ chói. Trong các ứng dụng chiếu sáng thể thao nói chung và sân tennis nói riêng. Góc ngẩng của đèn led được quy định < 60 độ để tránh gây chói cho mọi người trên sân.

đèn pha led sân tennis

Hình 7: quy định góc ngẩng cho đèn led sân tennis

Đèn led cho sân tennis thường được thiết kế treo đối xứng như Hình 8. Khi đèn treo cao thì góc ngẩng sẽ càng giảm xuống. Khi đó, xác suất mắt người chơi hướng thẳng trực tiếp vào đèn sẽ càng giảm. Đồng thời, khoảng cách trực tiếp từ mắt người chơi đến đèn sẽ càng lớn. Kết quả là độ chói sẽ càng giảm xuống đáng kể.

đèn pha led sân tennis

Hình 8: phương án treo đèn sân tennis phổ biến hiện nay

c) Khuyên dùng

Tóm lại, lời khuyên của tôi dành cho các chủ sân tennis như sau:

Nếu sân tennis của bạn có yêu cầu độ sáng thấp vì chỉ dùng phục vụ người chơi nghiệp dư. Bạn có thể sử dụng loại đèn led thông thường (độ rọi yêu cầu từ 100 lux – 200 lux). Khi đó độ chói từ các bộ đèn sẽ giảm xuống ở mức có thể tạm chấp nhận được.

Nhưng nếu sân tennis của bạn dùng để phục vụ cho các tay vợt chuyên nghiệp tập luyện, thi đấu. Tôi khuyên bạn phải chú ý kỹ đến hệ thống quang học của đèn trước khi quyết định mua. Đèn led cho sân tennis có thấu kính tốt vừa giảm độ chói, vừa tăng độ đồng đều ánh sáng. Có như vậy, các tay vợt mới có cảm giác thoải mái thị giác, từ đó chất lượng tập luyện, thi đấu sẽ tăng theo.

Bất cứ một kết quả tốt nào cũng bắt nguồn từ việc tìm hiểu và chọn lựa kỹ càng. Vì thế, bạn cần dành nhiều thời gian hơn trước khi đưa ra quyết định chọn dùng loại đèn nào. Nếu bạn gặp khó khăn, hoặc lăn tăn về bất cứ vấn đề gì, đừng ngần ngại gọi cho tôi nhé.

Lê Sơn

Tìm hiểu thêm

Các tình trạng thường gặp của đèn đèn pha sân tennis

4 tiêu chuẩn nhất định phải quan tâm khi mua đèn pha led sân tennis

Bạn có biết? Chất lượng đèn pha led sân tennis không tốt thì chủ sân …

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.