Breaking News

Các loại đèn chiếu sáng sân bóng đá và ba bước lựa chọn đơn giản

Trong nhiều năm làm tư vấn giải pháp chiếu sáng, tôi nhận ra hầu hết chủ sân bóng đá đều có cùng những thắc mắc thường gặp. Đó là loại đèn nào dùng bền, đèn nào không gây chói, tiết kiệm điện,… Rõ ràng là chủ sân nào cũng mong muốn sở hữu một sân banh có chất lượng ánh sáng tốt.

Hiện nay trên thị trường, đèn chiếu sáng sân bóng đá có rất nhiều mẫu mã. Tuy nhiên, nếu phân loại dựa vào cấu tạo, đặc tính thì chỉ có vài loại. Bài viết sẽ dựa trên tiêu chí đó để giới thiệu về các loại đèn chiếu sáng sân bóng đá. Mục đích của bài này là giúp bạn nắm rõ chi tiết để có lựa chọn phù hợp.

Đèn cao áp sân bóng đá

Đây là loại đèn chiếu sáng sân bóng đá thế hệ cũ với 2 công suất phổ biến. Trong đó, loại 400W thường được dùng cho sân mini. Loại 1000W thì được dùng ở sân 11 người. 

Đèn cao áp sân bóng đá có những khuyết điểm:

  • Tuổi thọ ngắn: chỉ từ 10.000h đến 20.000h.
  • Bộ đèn bao gồm nhiều bộ phận: bóng đèn, ballast, tụ bù, hộp đèn. Do đó đèn khá cồng kềnh.
  • Khi bật, đèn cần một khoảng thời gian mới đạt đến độ sáng tối đa. Thời gian này có thể rơi vào khoảng 5 – 7 phút. 
  • Khi tắt, cần phải chờ cho đèn nguội hẳn mới bật lại được. Thời gian này có thể rơi vào khoảng 5 – 7 phút. 
  • Sau một thời gian sử dụng, đèn thường bị nhấp nháy, phát ra tiềng ồn.

Ngoài ra, có một vấn đề khác cũng khiến các chủ sân đau đầu. Đó là dùng đèn cao áp thì phải lắp đặt đèn đúng theo yêu cầu của nhà sản xuất. Nếu không sẽ rất khó khởi động, đèn hoạt động không ổn định và tuổi thọ giảm.

Có thể thấy, đèn cao áp bất tiện, tiêu tốn khá nhiều điện. Do vậy mà hiện nay, hầu hết các chủ sân bóng đá cũ đã thay thế đèn cao áp bằng đèn led.

 den cao ap san bong da

Hình 1: Đèn cao áp sân bóng đá

Đèn led chiếu sáng sân bóng đá mini

Với riêng các sân bóng đá mini, thì người ta thường dùng một trong ba loại đèn led. Ba loại đèn này có công suất 200W – 300W, cụ thể:

Đèn đèn sân bóng đá dùng chip COB

Đèn dùng chip led COB rất phổ biến ở các sân bóng đá mini hiện nay. Loại đèn này có cấu tạo như hình 2.

den led sân bong da mini

Hình 2: Đèn chiếu sáng sân bóng đá mini dùng chip COB

Mỗi một chip led COB 50W sẽ có một chóa nhôm để hội tụ chùm sáng. Mỗi bộ đèn sẽ được ghép từ 4 đến 6 chip led COB 50W như trên hình 2. 

Loại đèn chiếu sáng sân bóng đá mini này có các đặc điểm:

  • Chỉ số hoàn màu thấp, màu sắc ánh sáng không đẹp. 
  • Độ đồng đều ánh sáng thấp.
  • Sau một thời gian sử dụng, sẽ xuất hiện một vài chip led COB hỏng. Nguyên nhân là do chip led COB tản nhiệt kém.

Lời khuyên tôi dành cho các chủ sân bóng là không nên dùng loại đèn led này. Vì đèn dùng chip led COB luôn phát ra ánh sáng có độ đồng đều thấp. 

Mà một khi ánh sáng không đồng đều, thì có các hệ quả nhãn tiền sau: Tạo ra hiện tượng đổ bóng trên sân. Đổ bóng sẽ cản trở tầm nhìn, làm cho các cầu thủ nhanh mỏi mắt. Chưa kể, khi có chip led COB hỏng thì trước hoặc sau khi thay chip led COB mới, độ đồng đều ánh sáng sẽ thấp hơn hẳn bình thường.

Đèn dùng chip SMD với một lớp thấu kính

Phần này tôi sẽ bàn rõ về cả đèn chiếu sáng sân bóng đá dùng chip SMD một thấu kính và hai thấu kính.

Với một lớp thấu kính thì đèn sân banh dùng chip SMD có cấu tạo như hình 3.

 den sdm mot thau kính

Hình 3: Đèn SMD chiếu sáng sân bóng đá dùng một lớp thấu kính

Mỗi chip led SMD được bao bọc bởi một lớp thấu kính bọc sát ngay trên đầu chip led. Đặc điểm này tương tự như loại đèn dùng chip COB.

Loại đèn này khắc phục được nhược điểm chỉ số hoàn màu thấp và tình trạng có một vài chip led hỏng so với đèn dùng chip COB. Nhưng độ đồng đều của ánh sáng phát ra vẫn thấp như loại đèn dùng chip COB. 

Điểm hạn chế lớn nhất của loại đèn này là ánh sáng không truyền đi xa được. Đây là lý do mà các chủ sân dùng phân khúc đèn phổ thông vẫn cân nhắc giữa loại đèn này và đèn dùng chip COB. Nếu bạn chưa rõ về các loại chip led, thì có thể tìm hiểu 6 điểm khác biệt khi so sánh chip led COB và chip led SMD.

Nếu chỉ sử dụng một lớp thấu kính, đèn vẫn tập hợp ánh sáng để thu được beam angle cơ bản 120 độ, 90 độ, 60 độ,…. Tuy nhiên, các beam angle cơ bản này không đáp ứng được yêu cầu đa dạng của từng ứng dụng chiếu sáng. 

Do vậy ta sẽ thấy nhược điểm của đèn chỉ dùng một lớp thấu kính:

  • Không thể hội tụ các tia sáng nhỏ thành chùm sáng có cường độ cao để truyền đi xa.
  • Không thể khuếch tán ánh sáng đồng đều để chiếu sáng mặt sân.
  • Tạo ra các tia sáng rò rỉ: gây ra chói, ô nhiễm ánh sáng, lãng phí điện năng.

Đèn dùng chip SMD với hai lớp thấu kính

Vì vậy, lớp thấu kính thứ hai (Hình 4) là rất cần thiết để giải quyết các tồn tại nêu trên. 

den led smd dung hai thau kinh

Hình 4: Đèn SMD chiếu sáng sân bóng đá với hai lớp thấu kính

Dùng đèn sân banh chip SMD với hai lớp thấu kính, chùm sáng có cường độ cao dễ dàng truyền đi xa. Không chỉ vậy, độ đồng đều cũng được đảm bảo, giúp cho trải nghiệm của cầu thủ được nâng cao. Và chắc chắn là loại đèn này sẽ giúp chủ sân tiết kiệm kha khá phần điện năng hao phí. Đây là loại đèn mà tôi khuyên các chủ sân nên dùng. 

Đèn led chiếu sáng sân bóng đá 11 người

Vậy với sân bóng 11 người thì sao?

Để tăng độ rọi sáng và giảm độ chói trên bề mặt sân bóng đá 11 người, đèn cần phải treo ở độ cao trên 15m. Bên cạnh đó, để ánh sáng phân bố đồng đều, chủ sân cần dùng đèn có chip led SMD với hai lớp thấu kính. Trong đó, lớp thứ nhất bọc sát trên đầu từng chip led. Lớp thứ 2 thì được thiết kế để hội tụ chùm sáng theo các phân bố quang học mong muốn và khuếch tán đồng đều ánh sáng.

Thế nhưng các chủ sân vẫn thường thắc mắc: nên dùng đèn sân bóng đá 200W, đèn sân bóng đá 400W hay đèn sân bóng đá 1000W?

Câu trả lời rất đơn giản: bạn hãy tùy thuộc vào độ rọi mong muốn để lựa chọn công suất phù hợp. Công suất phù hợp thông thường dao động từ 600W – 1000W.

Cụ thể, có hai loại đèn pha led công suất cao dùng để chiếu sáng sân bóng đá 11 người như hình 5.

den led module va tich hop dung cho san bong da

Hình 5: Đèn led module và tích hợp sử dụng chip SMD cho sân bóng đá

Để cụ thể hơn, tôi sẽ phân tích về đèn module 600W và đèn tích hợp 600W. 

Đèn led module 600W

Loại đèn sân bóng đá này được ghép lại từ 03 module, mỗi module có công suất 200W.

Ưu điểm: cấu tạo đơn giản, giá thành rẻ.

Nhược điểm: độ chói cao hơn. Để hiểu chi tiết, bạn hãy tham khảo bài viết hướng dẫn cách chọn đèn led cho sân bóng đá không gây chói.

Đèn led tích hợp 600W

Đặc điểm được quan tâm của loại đèn sân bóng này là giảm độ chói đáng kể so với đèn module. Tuy nhiên trên thực tế, bộ đèn tích hợp có công suất càng cao thì chi phí sản xuất cũng cao theo. Không chỉ vậy, công suất cao càng khó sản xuất do:

  • Chip led: tỏa ra nhiều nhiệt, nhà sản xuất phải lựa chọn chất nền gắn chip led và thiết kế mạch điện tối ưu để chip led tản nhiệt tốt.
  • Vỏ đèn: thiết kế các lá dẫn nhiệt nhôm tốt để dẫn lượng nhiệt tỏa ra từ chip led thoát nhanh ra ngoài không khí. 

Tôi mong rằng dựa trên hai phân tích cụ thể này, bạn có thể cân nhắc, so sánh với nhu cầu sân bóng của mình để lựa chọn loại đèn phù hợp nhất.

Ba bước để có đèn chiếu sáng sân bóng đá như ý

Sau khi trình bày về các loại đèn chiếu sáng sân bóng đá hiện nay, tôi nhận thấy sẽ đầy đủ hơn nếu bàn thêm về tiêu chuẩn chiếu sáng. Chọn đúng loại đèn là điều cần, nhưng thiết kế chiếu sáng hợp chuẩn sẽ là điều kiện đủ để bạn có một sân banh được chiếu sáng hiệu quả.

Do đó tôi nêu ra ba bước để bạn xác định tiêu chuẩn, lựa chọn đèn, lắp đặt phù hợp:

Bước 1: Xác định tiêu chuẩn chiếu sáng

Khi trang bị đèn, bạn cần quan tâm đến các tiêu chuẩn chiếu sáng sau: 

  • Đủ độ sáng
  • Ánh sáng giữa các vị trí trên sân có độ đồng đều cao
  • Không gây chói

Để thực hiện điều này, trước hết các chủ sân cần xác định hai vấn đề sau:

  • Người chơi là cầu thủ nghiệp dư hay chuyên nghiệp. Từ đó xác định các chỉ số chiếu sáng mong muốn dựa theo tiêu chuẩn chiếu sáng. (Bảng 1)
  • Vị trí đặt cột, độ cao treo đèn mong muốn.

Các chỉ số và phân loại sân bóng đá

Cấp độ Horizontal illuminance Uniformity of illuminance Glare Lamp colour temperature Lamp colour rendering
Eh average (lux) Emin/Eh ave GR (K) Ra
Class I > 500 > 0.7 ≤ 50 > 4000 ≥ 80
Class II > 200 > 0.6 ≤ 50 > 4000 ≥ 65
Class III > 75 > 0.5 ≤ 50 > 2000 ≥ 20

Bảng 1: Tiêu chuẩn chiếu sáng sân bóng đá theo từng cập độ cầu thủ

Bước 2: Lựa chọn đèn phù hợp

Tiếp đến mới là bước đi tìm loại đèn phù hợp với đối tượng người chơi, mặt bằng sân bãi. Bạn cần lưu ý rằng mức công suất đèn chỉ là giá trị tham khảo. Vì độ sáng, vùng phủ của đèn do quang thông, hiệu suất phát sáng, beam angle quyết định.

Bước ba: Xác định số lượng đèn và lắp đặt

Cuối cùng, bạn chỉ cần xác định số lượng bộ đèn treo trên mỗi cột, góc ngẩng của từng đèn để các chỉ số ánh sáng trên bề mặt sân đạt yêu cầu đề ra. Để nắm rõ về vấn đề này, bạn hãy tham khảo hướng dẫn thiết kế chiếu sáng sân bóng đá mà tôi đã chia sẻ.

Các chỉ số chiếu sáng:

  • Eh average (lux): là giá trị độ rọi trung bình rơi trên bề mặt ngang (song song mặt cỏ).
  • Emin/Eh ave: là tỉ số giữa độ rọi tối thiểu và độ rọi trung bình rơi trên bề mặt ngang. Giá trị này dùng để đánh giá mức độ đồng đều ánh sáng rơi trên bề mặt ngang.
  • GR: là chỉ số đánh giá độ chói của ánh sáng trên sân, chỉ số này có thang từ 10 đến 90.
  • K: là nhiệt độ màu của nguồn sáng.
  • Ra: chỉ số hoàn màu, chỉ số này có thang từ 0 đến 100.

Phân loại sân (không truyền hình trực tuyến)

  • Class I: dành cho thi đấu cấp quốc gia.
  • Class II: dành cho đào tạo cấp cao, hoặc dành cho các giải đấu cấp câu lạc bộ.
  • Class III: dành cho đào tạo thể thao trường học, hoặc dành cho các giải đấu địa phương, các giải nhỏ.

Rõ ràng, việc nên sử dụng loại đèn chiếu sáng nào là điều mà nhiều chủ sân bóng đá quan tâm. Thêm vào đó, mỗi cấp độ sân lại có những đặc điểm riêng. Bạn cần chọn phương án chiếu sáng sân bóng đá phù hợp để vừa nâng cao hiệu quả chiếu sáng, vừa tiết kiệm chi phí đầu tư. Hy vọng chia sẻ của tôi đã giúp ích ít nhiều cho bạn trong quá trình thiết kế đèn chiếu sáng sân bóng đá.

Tìm hiểu thêm

tiêu chuẩn chiếu sáng sân vận động của AFC

Tiêu chuẩn chiếu sáng sân vận động của AFC

Bảng thông số hệ thống chiếu sáng sân vận động theo các Category của AFC

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.